Wielki Czwartek

[01 kwietnia 2021]
W Wielki Czwartek chrześcijanie wspominają Ostatnią Wieczerzę oraz ustanowienie przez Chrystusa sakramentów - Eucharystii i kapłaństwa. Tego dnia we wszystkich kościołach gasną wieczne lampki. Cichną także dzwony i muzyka. Liturgia Wielkiego Czwartku to nabożeństwo pełne symboliki. Niezwykle ciekawa pozostaje też tradycja ludowa.

Tego dnia, poza Mszą Wieczerzy Pańskiej sprawowaną wieczorem, przed południem w kościołach katedralnych odbywa się tzw. Msza Krzyżma. Jest to odprawiane przez biskupów nabożeństwo, podczas którego święcone są oleje potrzebne do udzielania sakramentów: chrztu, bierzmowania, święceń, konsekracji kościołów i ołtarzy. W jego trakcie kapłani odnawiają złożone przyrzeczenia. Taka msza nie należy do obchodów Triduum Paschalnego.

Uroczystym rozpoczęciem Triduum jest za to Msza Wieczerzy Pańskiej.

W jej trakcie, wierni słuchają czytań opowiadających o Mojżeszowych zaleceniach na temat przygotowania Paschy, oraz o ustanowieniu przez Chrystusa Eucharystii.

Symbolika Wielkiego Czwartku

Liturgia Wielkiego Czwartku jest pełna niezwykłych symboli, nieobecnych w czasie innych mszy świętych w ciągu roku.

Jednym z najbardziej znanych jest tzw. Mandatum - obrzęd obmycia nóg, który przypomina nam o geście Jezusa wobec dwunastu Apostołów. Jest to symbol pokornej miłości.

Z reguły, podczas rytuału odbywa się nogi u dwunastu mężczyzn.

Wielki Czwartek to także początek wymownej ciszy w Kościele. W trakcie pieśni "Chwała na wysokości Bogu" najpierw brzmią wszystkie kościelne dzwony, by potem zostać wyciszone aż do pieśni "Chwała" odśpiewywanej w czasie Mszy Wigilii Paschalnej. Zamiast dzwonków, od tej pory w Kościele używa się kołatek o głuchym brzmieniu.

Kolejnym symbolem jest przeniesienie Najświętszego Sakramentu do specjalnie przygotowanej Kaplicy Adoracji - tzw. Ciemnicy. Oznacza to czas modlitwy Chrystusa w Ogrójcu, i jego uwięzienie. To właśnie przy Ciemnicy, wierni mogą do późnych godzin wieczornych adorować Najświętszy Sakrament.

Zdjęcie z ołtarza obrusu, mszału, krzyża i świec oznacza zakończenie wieczerzy. Obnażenie ołtarza jest także przypomnieniem upokorzenia Jezusa  - obdarcia Go z szat, tuż przed ukrzyżowaniem.

Pełne symboliki jest też otwarte, puste tabernakulum. To znak, że Jezusa nie ma w tym miejscu, ale przebywa w zamknięciu i oczekuje na wyrok. Wbrew całorocznemu zwyczajowi, wierni nie muszą wówczas przyklękać, przechodząc przed tabernakulum.

Wielki Czwartek to nie tylko pełne niecodziennych symboli nabożeństwo kościelne. Dawniej - dzień ten miał także wyjątkową oprawę liturgiczną.

Dla wszystkich, którzy nie będą mogli uczestniczyć osobiście w kościele w liturgii Wielkiego Tygodnia przygotowaliśmy transmisję on-line z naszego kościoła w Miastkowie.